1400-03-25

مطالعات سرمایه گذاری خطر پذیر

به طور عمومی طبق تحقیقات صورت گرفته، حضور نهادهای با ماهیت دولتی-عمومی در سرمایه‌گذاری خطرپذیر دارای مزایا و معایب توأمان است. تنها با مدیریت مناسب و طراحی الگوی بهینه می‌توان بر معایب چیره شد و از مزایا حداکثر بهره را گرفت.

سرمایه‌گذاری خطرپذیر که از آن با عنوان‌های «سرمایه‌گذاری جسورانه» یا «سرمایه‌گذاری کارآفرینی» نیز نام می‌برند، عبارت است از تأمین سرمایه لازم برای شرکت‌ها و کسب‌وکارهای نوپا و کارآفرین که مستعد جهش و رشد ارزش هستند و البته ریسک فراوانی هم دارند.

سرمایه‌گذاری خطرپذیر خود در یک دسته‌بندی می‌توان به سه رده سرمایه‌گذاران فرشته، وی‌سی‌های مالی و وی‌سی‌های استراتژیک تقسیم شود. سرمایه‌گذاران فرشته عمدتا افراد ثروتمندی هستند که سرمایه ابتدایی برای شروع شرکت را در اختیار آن می‌گذارند. صندوق‌های خطرپذیر مالی که بیشترین سهم را دارند در مقیاس‌های چند میلیون دلار تا چند میلیارد دلار سرمایه‌گذاری می‌کنند و هدفشان حداکثر کردن بازده سرمایه‌گذاری است. سرمایه‎‌گذاران خطرپذیر استراتژیک که معمولا بخشی از یک شرکت بزرگ هستند به دنبال قدرت‌بخشی به سبد شرکت‌های مربوط به خود هستند و الزاما بازده سرمایه‌گذاری برایشان در اولویت نیست.

سرمایه‌گذاران خطرپذیر می‌توانند از دو نوع وی‎سی خصوصی و وی‌سی شرکتی باشند. تقریبا یک چهارم مجموع سرمایه‌گذاری صندوق‌های خطرپذیر در آمریکا از ناحیه این نوع از وی‌سی‌هاست. همچنین در طی یک دهه اخیر صندوق‌های خطرپذیر شرکتی در حجم و تعداد سرمایه‌گذاری‌ها رشد سه برابری را تجربه کرده‌اند. همچنین هرچند فقط ۱۵ درصد تعداد توافق‌ها مربوط به صندوق‌های خطرپذیر شرکتی است، اما نزدیک به ۵۰ درصد ارزش توافق‌های سرمایه‌گذاری مربوط به CVC هاست. این به آن معناست که ارزش سرمایه‌گذاری به ازای هر توافق برای این دسته از صندوق‌ها بیشتر است و به طور کلی آن‌ها در توافق‌های بزرگتر حضور پیدا می‌کنند.

به طور عمومی طبق تحقیقات صورت گرفته، حضور نهادهای با ماهیت دولتی-عمومی در سرمایه‌گذاری خطرپذیر دارای مزایا و معایب توأمان است. تنها با مدیریت مناسب و طراحی الگوی بهینه می‌توان بر معایب چیره شد و از مزایا حداکثر بهره را گرفت.

از مزایای حضور نهادهایی همچون شهرداری به عنوان صندوق‌خطرپذیر توان مالی بالا، وجود مشتری انحصاری برای برخی از خدمات استارت‌آپ‌ها، تسهیل فرآیندهای مجوزی و همچنین تجربه بالای مدیریت شهری در مسائل شهری و کمک‌های فکری به صاحبان کسب‌و‌کارها می‌توان نام برد. اما از سوی دیگر توانایی اندک صندوق‌های خطرپذیر دولتی و عمومی به واسطه نبود مهارت و تجربه کافی و تخصصی در مدیریت صندوق، انتخاب نامناسب سبد به واسطه ترجیحات سیاسی یا رانتی، نداشتن توانایی مربی‌گری و نظارت و ارزان بودن نرخ‌های صندوق و حضوری استارت‌آپ‌ها ضعیف یا با انگیزه پایین از چالش‌ها و معایبی است که احتیاط زیادی در طراحی صندوق‌خطرپذیر برای شهرداری را ایجاب می‌کند.

در این پژوهش با ارایه ۶ سناریو، پیشنهاد شده است استراتژی سرمایه‌گذاری خطرپذیر شهرداری مشهد، با رویکرد حمایت و سرمایه‌گذاری در شرکت‌هایی باشد که مراحل ابتدایی رشد و بلوغ را طی کرده‌اند و تخصص آن‌ها در حوزه مدیریت شهری و اقتصاد شهر است باشد. همچنین ساختار این وی‎سی هر چند درون سازمان اقتصادی شهرداری قرار می‎گیرد ولی ورودی‎‌های خود را از مرکز نوآوری شهرداری دریافت می‎کند.

 

برچسب ها: